Gasthuisplaats - Delft - Discussiemiddag

Delft Gasthuisplaats – Discussiemiddag 2017

Delft Gasthuisplaats – Een verblijfsplek voor Delft(enaren)

Onze Visie

Op 6 juli 2017 werden in het Architectuurcafé 14 studentenontwerpen voor een publieke functie voor de Gasthuisplaats door de afdeling Architectuur van de TU Delft gepresenteerd en besproken.

In de aansluitende discussie, kwam de onwenselijkheid van grote gebouwen op die plek naar voren, naast nadrukkelijker de wens van op de schaal van de omgeving afgestemde functies bij een herontwikkeling van de Gasthuisplaats.

Iedereen was het er mee eens dat die historische plaats een bijzondere invulling zou moeten krijgen. De vraag is vooral wat en hoe, mede gezien de archeologische gecompliceerde situatie. De plannen van de studenten – hoe hemelbestormend ze soms ook waren – hebben het denken over de Gasthuisplaats een stimulans gegeven.

Afsluitend is toen door Delft Design voorgesteld een vervolgdiscussie te organiseren i.s.m. Delft Design rondom de vraag naar de gewenste functies voor de Gasthuisplaats.

Die discussie vond plaats in het Prinsenkwartier op maandagmiddag 11 september 2017

Leidraad voor de discussie was de tekst met 5 stellingen van de Stadsbouwmeester Wytze Patijn, die ook de discussie leidde. (link)

Aan de hand van die 5 stellingen (schuine tekst) heeft hij de ca 30 geïnteresseerde Delftenaren bevraagd naar hun meningen over denkbare functies op deze locatie.

Van de reacties vindt u hieronder een samenvatting en aansluitend een beknopt verslag.

Samenvatting van de discussie en conclusies

Stelling 1

De nieuwe Gasthuisplaats moet vanwege zijn historisch belang een herkenbare publieke functie krijgen en openbaar toegankelijk blijven

….De Gasthuisplaats is een van de oudste plekken van Delft. Al in 1252 wordt het voormalige Klooster en Gasthuis genoemd. Historici zien het als de eerste ontwikkeling van de stad Delft. In de Gouden eeuw deed Reinier de Graaf er zijn onderzoek en het Gasthuis werd ver over de grenzen bekend. …. De grote betekenis van deze locatie voor Delft vraagt naar een bijzondere invulling. Een parkeerplaats, maar ook een invulling met louter alleen woningbouw doet in mijn ogen geen recht aan deze historische omgeving..

Het moet een plek worden met een eigen betekenis in relatie tot het verleden
Het moet vooral geen drukke publieke ruimte worden
Het zou een verborgen schat van en voor Delft kunnen zijn
Vooral stil & intiem als een groene oase in de binnenstad
Een publiek gebouw als zoals een museum/TU zou mooi zijn maar is onrealistisch . Een paviljoen waarin het rijke verleden (klooster, ziekenhuis) tot uitdrukking komt is zeker wel denkbaar.
Als voorbeeld wordt genoemd de tuin van Fonds 1818 in Den Haag, hier met kruiden uin, refererend aan de voormalige apotheek aan de Brabantse Turfmarkt

Stelling 2

Alleen kleinschalige invullingen, passend bij de context van de binnenstad zijn geschikt voor de gasthuisplaats

(bestemmingsplan binnenstad 2012) …Met name de Gasthuisplaats is een historisch zeer belangrijke locatie als voormalig middeleeuws gasthuisterrein met een specifieke structuur….de historische binnenstad is perceelsgewijs ontwikkeld. Een nieuwe ontwikkeling dient zich hiertoe te verhouden, het ligt niet voor de hand om met één gebouw de gehele Gasthuisplaats in te vullen….

Overwegend heeft men een voorkeur voor kleinschalige bebouwing, maar er zijn ook voorstanders van een grootschalige aanpak
Diversiteit in bebouwingstypen en in gebruik worden benadrukt; niet één homogene groep huisvesten zoals ouderenhuisvesting, maar uiteenlopende
Bebouwing moet passend zijn in de sterk naar schaal gevarieerde omgeving, zoals de stegen en de grachten
Duurzaamheid en community kunnen inspirerende beginselen zijn
Suggesties om vooral met verschillende architecten te werken en het Zusterhuis te behouden

Stelling 3

In de nieuwe plannen moet alleen ruimte opgenomen worden voor een beperkt aantal parkeerplaatsen en die alleen aan de nieuwe functie(s) gelieerd zijn

…..een groot aantal parkeerplaatsen als gebouwde voorzieningen in de plannen …..alleen mogelijk bij veel kostendragers of te wel veel woningen. Het zal zonder meer leiden tot een forse bebouwing van het soort dat zich juist niet met de gevoelige historische context kan verhouden……..

Weinig tot geen parkeren opnemen, ga uit van de nulvariant
Vooral de bestaande deels leegstaande garages gebruiken
Let op de toekomst met meer fietsen en zelf rijdende auto’s
Accepteer dat er ook mensen zonder auto zijn in de binnenstad
Er ontbreekt in de politiek een duurzame lange termijn visie voor een historische binnenstad

Stelling 4

Laat de grond met de skeletten met rust en maak dus geen ondergrondse parkeeroplossingen en kelders ter plaatse van de begraafplaats(en)

…..er is nog een reden om geen parkeerkelders te maken: de 1700 skeletten. Het opruimen van de begraafplaats kan niet zonder een goed en gedegen archeologisch onderzoek. Daar zijn aanzienlijke kosten mee gemoeid…. en die te hoog zijn om uit de grondopbrengsten te generen. Om die reden zou je de graven ongemoeid moeten laten en met uitgekiend plan moeten vrijwaren bebouwing…..

de 1.700 skeletten ook vanwege het historisch belang met rust laten
verdrag van Malta heeft de voorkeur om de grond en graven ongemoeid te laten
innovatieve riolering en –bouwmethodieken toepassen
preciezer onderzoek doen waar wel of niet gebouwd kan worden
nadere discussie is zeer gewenst

Stelling 5

Koester en respecteer de bestaande stedelijke functies en neem ze mee in de planvorming

de Gasthuisplaats heeft nu al een gemengd en stedelijke karakter wanneer je naar de bestaande functies kijkt…. De Zuster, het voormalige zusterhuis van het Gasthuis is een boeiend en levendig verzamelgebouw voor kleine ondernemingen….. De synagoge is een belangrijk historisch cultureel monument voor Delft. Het hotel Leeuwenbrug geeft de stad en het gebied een meerwaarde en het Congregatiegebouw (Cultuurlab) blijkt belangrijke culturele recreatieve3 en ontmoetingsfuncties te hebben. De omliggende partijen zouden mede gelet op hun eerdere inspanningen in het planvormingsproces actief betrokken dienen te worden.

de stelling wordt onderschreven maar de vraag is hoe
een onderscheid tussen direct belanghebbenden en betrokken belangstellenden is zinnig
Van der Burgh vraagt de sinds 2004 opererende Klankbordgroep Gasthuisplaats (KBG) bestaande uit belanghebbenden en betrokken omwonenden wederom in het proces te betrekken en vraagt bijzondere aandacht voor het door de reeds eerder verzette werk.
Co-organisator Tiemstra geeft aan dat alleen een transparant en open proces een echt gedragen en verantwoorde invulling levensvatbaar maakt , stap-voor-stap gefaseerd en gebruik makend van vele stakeholders inclusief de KBG.

Onderwerpen voor een vervolg

geschiedenis en archeologie van de Gasthuisplaats
bezoek inspirerende voorbeelden Tuin Fonds 1818?
inrichting van een inspirerend en creatief participatief ontwikkelingsproces vanuit rol/belang/motief deelnemers
duurzaamheid, milieu en community vorming
belangrijke discussiepunten: welke architectuur; kort termijn grondopbrengst tegenover waardecreatie en spin off voor de binnenstad; bilaterale gesprekken met huidige “Aandeelhouders” in het plan: de Congregatie (Cultuurlab), De Zuster, Hotel Leeuwenbrug en de Synagoge.

Gasthuisplaats te Delft – Blijf op de hoogte

Ik blijf graag op de hoogte en/of heb een mening