Gasthuisplaats - Delft - Verslag discussiemiddag 11 september 2017

Delft Gasthuisplaats – Verslag Discussiemiddag 11 september 2017

Delft Gasthuisplaats – Een verblijfsplek voor Delft(enaren)

Onze Visie

Op 6 juli 2017 werden in het Architectuurcafé 14 studentenontwerpen voor een publieke functie voor de Gasthuisplaats door de afdeling Architectuur van de TU Delft gepresenteerd en besproken.

In de aansluitende discussie, kwam de onwenselijkheid van grote gebouwen op die plek naar voren, naast nadrukkelijker de wens van op de schaal van de omgeving afgestemde functies bij een herontwikkeling van de Gasthuisplaats.

Iedereen was het er mee eens dat die historische plaats een bijzondere invulling zou moeten krijgen. De vraag is vooral wat en hoe, mede gezien de archeologische gecompliceerde situatie. De plannen van de studenten – hoe hemelbestormend ze soms ook waren – hebben het denken over de Gasthuisplaats een stimulans gegeven.

Afsluitend is toen door Delft Design voorgesteld een vervolgdiscussie te organiseren i.s.m. Delft Design rondom de vraag naar de gewenste functies voor de Gasthuisplaats.

Die discussie vond plaats in het Prinsenkwartier op maandagmiddag 11 september 2017

Leidraad voor de discussie was de tekst met 5 stellingen van de Stadsbouwmeester Wytze Patijn, die ook de discussie leidde. (link)

Aan de hand van die 5 stellingen (schuine tekst) heeft hij de ca 30 geïnteresseerde Delftenaren bevraagd naar hun meningen over denkbare functies op deze locatie.

Van de reacties vindt u hieronder een samenvatting en aansluitend een beknopt verslag.

Samenvatting van de discussie en conclusies

Stelling 1

De nieuwe Gasthuisplaats moet vanwege zijn historisch belang een herkenbare publieke functie krijgen en openbaar toegankelijk blijven

Van der Jagt: wat bedoeld met publiek? WP: ongewenst is het volproppen met woningen

De Wit: niet noodzakelijk publiek, geen looproute voor toeristen, wel openbaar toegankelijk houden

Kemper: aardig zou zijn een functie van de TUDelft te laten landen

Van der Jagt: publiek voor zover behoefte bestaat, gewenst is kleine concertzaal

Haamke: rekening houden lineariteit grachten; toevoegen looproute door gebied

Van Bergen, Ton: meerdere functies publiek denkbaar, model denken aan hofjes

Jonquière : vergroot betekenis van de plek voor de binnenstad, primair goede open(bare) ruimte, parkeerfunctie ontoelaatbaar

Deelstra: historisch oudste ziekenhuis van NL > onderzoek waard om publieke functie te koppelen aan heelkunde/gereedschappen! Groen en rustig hofje – niet toeristisch, versterken identiteit Delft, meer iconisch dan museaal

Van der Burgh: Congregatie en Zustergebouw zijn publiek; gebruik binnenterrein is de vraag, zie tuin Oude Delft/Phoenixparking wordt amper gebruikt; waarom publiek?

Patijn: publiek wil niet zeggen publiek gebouw, noch overstromend van publiek; publieke functie is wel publiek toegankelijk

Van der Jagt: dat moet dan wel afsluitbaar gebeuren

Van Bergen, Henk: in zuidwestelijke Delftse binnenstad is geen groen, wel behoefte aan, zou dus welkom zijn; gedachte groene binnentuin spreekt aan; toegankelijk binnenstadbewoners, niet-toeristisch

Van de Lindeloof: kans bufferfunctie versterken, klimaatverandering noopt hier toe; bovendien heeft groen aantoonbaar toegevoegde waarde voor binnenstad

Van der Jagt: bouw in particulier opdrachtgeverschap

Jonquière: hoe omgaan met 1.700 graven?!

Deelstra: kans voor Hotel terras op zuiden in het groen, geen massale horeca

Patijn: horeca sèc niet volgens Bp binnenstad mogelijk, wel mogelijk is aansluiten op bestaande functies, zo nodig met beperkingen

Van Bergen, Ton: goed voorbeeld wat past zie den Haag, tuin van Fonds 1818 (Jos van de Lindeloof); apotheek bij vmlGasthuis had uitgebreide kruidentuin d.iinspiratiebron Van Iperen: mensen op deze plek laten zien wat is geweest

Patijn: De gemeente is overigens nog niet zover dat de Gasthuisplaats als project is aangemerkt

de Wit: vastgoedlocaties promoten op Provada was een succes

Stelling 2

Alleen kleinschalige invullingen, passend bij de context van de binnenstad zijn geschikt voor de gasthuisplaats

de Wit: senioren willen in de stad wonen én de stad moet verdichten: dus appartementen hoog bouwen (hoger dan de Zuster), aan het groene hof, hoge grondopbrengst om kosten te 5 bestrijden

Van der Jagt: met grootschaligheid wordt binnenstad niet fraaier

Van Bergen, Ton: massaal c.qhoog niet passend, de functie appartementen wel

Peters: huiverig voor hoogbouw, rekening houdend effecten omliggend (synagoge); in

Voorhof grote torens voor seniorenwoningen blijken niet te vullen

Van Winden: denkbaar is een hoge slanke toren en geen invulling met kleine huisjes

Deelstra: benadrukt het community-aspect van het wonen: op een natuurlijke wijze elkaar kunnen ontmoetenBij publieke, op de samenleving gerichte invulling past geen torenflat met anonimiteit.

Jonquière: klein- of grootschalig is definitievraagstuk; grachtenpanden kunnen ook erg groot zijnAdvies diversiteit in architectenkeuze en dat woningen een voordeur hebben aan openbare ruimte

Patijn: stedenbouwkundige invulling moet passend in maat en schaal Dus niet alleen klein, maar passend en genuanceerd.

Kemper: wat bedoeld met kleinschalig?

Patijn: de context van parcellering betekent niet persé klein, Delft kent ook forsere huizen aan de gracht = groot, kleinere huizen aan de steeg = klein.

Van Bergen, Ton: pleit voor niet teveel regelsWe bouwen 100-en jaren regelloos en het loopt in de praktijk toch altijd andersBezie proces stap voor stap.

Patijn: regelgeving helpt niet, zie Oude Langedijk (Jesseplaats/ingang Burgwal) grootschalig gebaseerd op regels die kleinschaligheid voorschrijvenIets anders is senioren: niet alle ouderen zijn gelijk en appartementen zijn zeker niet verboden.

Van der Burgh: de Zuster zou schitterende appartementen kunnen herbergen

Hogetoorn: druk op de markt voor ouderen is spectaculair, deze plek is daarvoor perfect; Delft moet geen kansen en geld laten liggenMet grachtenpanden en hofjes los je het financieel probleem niet op, probeer te nuanceren in functiemenging.

Van de Lindeloof: de waarde van deze plek voor de binnenstad bij een goede invulling wordt hoger dan de € te verdienen met gronduitgifte bij maximale invullingDenk aan de binnenstad als geheel en haar aantrekkelijkheid voor inwoners, bezoekers en toeristen.

Patijn: vanwege de geschiedenis van de plek verdient deze niet alleen als geldbron te worden gezienAppartementen van 50m2 voor afgestudeerden hebben ook waarde hier, mits beperkt in aantalGeen groot bouwblok of dito instituutArchitectuur moet nader worden onderzocht.

Andela: over Congregatie is veel te zeggen, tegenwoordig actief als Cultuurlab: functies zeer divers zoals huisvesting TU studentenclubs, sportclubs, culturele en sociale verenigingen, buurtfunctieDat leidt tot een schakelfunctie tussen TU(wijk) en binnenstad. Bouwkundig zijn er wel wensen en gedachten voor de toekomst.

Van Bergen, Henk: Duurzaamheid en milieu betrekken bij een invulling; ook waterberging

Van Bergen, Ton: Zustergebouw handhaven, heeft dat in eigen plan ook gedaan

Meijerink: moet Zuster worden gesloopt of niet?

Patijn: aan de orde zijn functies en niet oude plannen of de vorm van gebouwen.

Samengevat acht de zaal verschillende woningtypen voor diverse doelgroepen nodig.

Stelling 3

In de nieuwe plannen moet alleen ruimte opgenomen worden voor een beperkt aantal parkeerplaatsen en die alleen aan de nieuwe functie(s) gelieerd zijn

Fruyt van Hertog: milieutechnisch bezien is parkeren een onwenselijke functie daar

Peters: rekening houdend met toekomstscenario’s zoals zelfrijdende auto’s en met de projecthorizon is een grootschalige parkeervoorziening weggegooid geld

Van Bergen, Henk: uit parkeeronderzoek blijkt dat op 354 dagen per jaar gemiddeld 500 leeg staan in de 3 parkeergarages in de binnenstadTegen langparkeerders is beprijzen bewezen middel.

Jonquière: mee eens; de Gasthuisplaats is geen geëigende plaats voor parkeren.

Meijerink: wil aandacht voor gehandicapten en die slecht ter been zijn.

Patijn: daarvoor is altijd maatwerk mogelijk

Van der Jagt: functies koppelen aan parkeren, een woning met een p.p.

Van Winden: grond uitgegeven zonder recht op parkeervergunning kan hier ook

Deelstra: fiets parkeren belangrijker dan auto p.p.; aandacht mobiliteitsplan: routing, ruimte-behoefte, opstel-locaties hulpdiensten, taxi’s, verzorgers, afvalcontainers en eigen vervoermiddelen

De Wit: voorgaande plannen Gasthuisplaats gestopt op parkeernorm, is niet heilig

Van der Burgh: enkele jaren geleden wilden hoteliers en grachtbewoners graag betalen voor een p.p., hiervoor niet de ogen sluiten

Meijerink: houdt maar een enquête, dan zie je wel wat men wil!

Patijn: matigen parkeerwens scheelt geld en zeker hier; brengt in herinnering dat Zuidpoort een extra bouwlaag nodig had om opgeschroefde parkeerwensen te betalen.

Van Bergen, Henk: Arsenaal gaat parkeren afwikkelen op Zuidpoort en die ligt verder weg, dus Gasthuisplaats-parkeren kan ook op Zuidpoort want is dichter bij

Van de Lindeloof: compliment aan gemeente Delft die haar ondergrondse parkeerplannen binnenkort heeft gerealiseerd; moment is rijp om serieus te werken aan de Gasthuisplaats.

Stelling 4

Laat de grond met de skeletten met rust en maak dus geen ondergrondse parkeeroplossingen en kelders ter plaatse van de begraafplaats(en)

Dieke: graven liggen m.nrond funderingen vmlKapelBedenk dat skeletten opgraven extra kostbaar isWet zegt dat verstoorder betaaltWaar wel gebouwd kan worden volgt uit reeds verricht onderzoek, d.ibekendKleine verstoringen (palen) en ondiepe aanleg mogelijk.

Patijn: verstandig om een separate workshop o.dte organiseren over archeologie!

Van der Jagt: wie betaalt?

Patijn: gemeente is eigenaresse en kan zelf doen of moet een lagere grondprijs accepteren als de koper van de grond het zal moeten doen

Jonquière: als niet echt noodzakelijk, dan niet doen. Malta heeft als doel om archeologische schatten onaangetast te laten en ook uit piëteitsoverwegingen is het beter de graven ongeschonden te laten

Van de Lindeloof: laten liggen kan ook mogelijk leiden tot beter onderzoek in de verre toekomst

Deelstra: er zijn innovatieve, duurzame technieken voor communicatie, energie, water, riolering en afval, die niet diep hoeven te worden ingegraven in de bodem

Stelling 5

Koester en respecteer de bestaande stedelijke functies en neem ze mee in de planvorming

Patijn stelt voor -mede gezien het tijdstip- om de betrokken en belanghebbende partijen hiervoor separaat uit te nodigen.

Aan het eind van de discussiemiddag is door de voorzitter van de Klankbordgroep (KBG), de heer Adriaan van der Burgh, uiteengezet dat de KBG is opgericht n.a.v. het in 2004 gehouden Symposium over de Gasthuisplaats en een breed draagvlak heeft in de binnenstad. In de KBG
zijn vertegenwoordigd de bewonersverenigingen, Delfia Batavorum en direct belanghebbenden bij de Gasthuisplaats zoals Hotel Leeuwenbrug en de Congregatie. De KBG hecht aan kwaliteit en het nemen van verantwoordelijkheid in het bestuurlijk, stedenbouwkundig en architectonisch proces. Binnen de KBG is alle professionele expertise beschikbaar voor (on)gevraagd advies. De KBG ziet zich ook als waakhond, acht zich onafhankelijk en werkt belangeloos.

Sjoerd Tiemstra wordt gevraagd naar het initiatief van OTA (Ontwikkelingscombinatie Tiemstra-Atrium BV). Vriend en zakenpartner Hans Bakker met Tiemstra kregen eind 2016 de vraag van wethouders Förster en de Prez naar hun visie op de ontwikkelingsmogelijkheden van de Gasthuisplaats. Uit vele gesprekken daarná met stakeholders hierover volgt volgens OTA dat een locatie-gerichte aanpak gewenst is, waarin de kwaliteiten en belangen van de stad, plek en betrokkenen benut worden. Een voorzet staat op deze site en wordt steeds verder uitgewerkt. Doel is om tot een afgewogen en toekomstbestendige ontwikkelingspropositie te komen in een gefaseerde uitvoering met inbreng van diverse partijen. OTA zal dat proces i.s.m. Delfts Tuin- en Landschaparchitect Jos van de Lindeloof ( o.a binnentuin fonds 1818, den Haag en Agnetapark, Delft) regisseren. Zij willen dat doen in opdracht van de gemeente Delft én van de “Aandeelhouders”, zijnde de direct belanghebbenden. OTA wil daarbij betrokken en deskundige binnenstadsbewoners aan het proces binden als “Ambassadeur” en zal verder gebruik maken van meerdere Adviseurs. OTA is onafhankelijk (geen financiers, grondposities, aannemers) en Hans en Sjoerd hebben ieder langjarige ervaring in ontwikkelen en realiseren van binnenstedelijke en complexe bouwprojecten. De inspanningen van OTA zijn tot heden voor eigen rekening en risico.

van Winden: proces is belangrijk en (welke) marktpartijen minder

Jonquiére: gemeente behoeft de grond niet inééns te verkopen

Deelstra: welke belangen van mensen spelen bij proces? Commercieel moet project passen en noodzakelijk is transparante communicatie

Haamke: clou is welke ruimte is er beschikbaar op deze plek en hoe benutten

Patijn (afsluitend): verslag volgt aan allen, breed uitzetten; gemeente is ook aan zet; direct belanghebbenden zijn van belang en wil graag voor zijn vertrek aan eind dit jaar de contouren van een programma en van een procesaanpak in beeld hebben.